Groep 3-4 in de praktijk
|
Klassenmanagement
Inleiding Op deze pagina vind je zaken die je in je groep kunt gebruiken. Soms worden zaken die in het Forum worden opgestart en die voor iedereen de moeite waard zijn, verzameld op deze pagina. Dat varieert van afspraken over gedragregels tot zelfgemaakte formulieren. Werken in groep 3/4 Ik heb hier een lesrooster die ik gebruik in mijn groep 3/4. Misschien heeft diegene er wat aan. Ik vind hem heel overzichtelijk en een goede ruimte hebben om er van alles op en in te schrijven. Ook voor bijzonderheden en R.T. Myrthe Lesrooster [MS-Word ] Ilse maakte werkkaarten, waarmee kinderen vanaf het begin van het schooljaar geheel zelfstandig aan het werk kunnen gaan. Alles is eventueel eenvoudig aan te passen aan de eigen situatie... Dagtaak Ik gebruik elke dag groep 3 en 4 een dagtaak waarin ook ruimte is gelaten voor de weektaak. In de hokjes schrijf ik zelf of dicteer ik de bladzijdes die ze moeten maken en zodra de kinderen het af hebben strepen ze het zelf door. Is alles doorgestreept, dan zijn ze klaar met hun dagtaak en leveren ze het blaadje in. Eens in de zoveel tijd kijk ik na of alles doorgestreept is en dus gemaakt is. Maar eigenlijk is het niet nodig. Achter elk plaatje staat een ander figuurtje. Dit is vooral handig in het begin van het jaar. De kinderen kunnen dan nog niet allemaal lezen, dus kun je zeggen dat rekenwerk in het vierkantje staat etc. dagtaak evt aan te passen Cindy Werkkaart dagtaak [MS-Word ] Een dagtakenblad voor taal/lezen voor maandag t/m vrijdag. Carola Dagtakenblad [MS-Word ] Een taak-werkkaart Een taak-werkkaart die je in alle groepen kan gebruiken. Ik gebruik hem op het SBO in een middengroep (taak-werkkaart1). Je kunt hem zelf aanvullen. Je kan rijen toevoegen of verwijderen. Ook een aantal kaarten toevoegen die ik in de loop der tijd heb gebruikt. Marije Taakkaart onderbouw [MS-Word ] Taakkaart middenbouw [MS-Word ] Taakwerkkaart [MS-Word ] In het begin van het jaar staat de dagtaak nog op het bord en werk ik met de kinderen aan de vaardigheden voor het werken met de dagtaak, dus zelf gaan kijken of je alles af hebt wat op het bord staat. Ik werk dan ook nog met een vaste dagindeling. Dus eerst taal instructie (ik werk met de Leessleutel) en dan de opdrachten maken. In het begin moet ik alle opdrachten klassikaal behandelen maar dit laat ik al snel los (afhankelijk van hoe snel de kinderen het oppakken). Kinderen die zelfstandig verder kunnen, mogen zelfstandig door en ik werk met de paar kinderen die dit niet kunnen aan de instructietafel. Tussendoor loop ik GIP-rondjes en de kinderen mogen, als ik aan de instructietafel zit, fluisterend hulp vragen in hun tafelgroepje. Op een gegeven moment ga ik ook hulpjes aanstellen die andere kinderen gaan helpen. Dit werkt meestal hartstikke goed, al moet je de kinderen natuurlijk wel instrueren hoe je nu goed hulp moet geven. Hulp geven is dus niet voorzeggen. Bij rekenen (Alles Telt) gaat het in het begin ook weer zo: eerst klassikaal instructiedeel en dan zelfstandig verwerken. Je hebt natuurlijk al snel door welke kinderen zelfstandig zijn en goed inzicht hebben. De kinderen die al snel zelfstandig kunnen, laat ik dat ook doen. Ik geef ze ook al snel de keus om eventueel de volgorde te veranderen. Dus als ze 's ochtends na de taalinstructie meteen rekenen willen doen, prima. Maar, ik zeg ze dan wel: als ze een vraag hebben, mogen ze die alleen stellen in de GIP-ronde of wachten tot mijn instructie. Komt het aan de orde bij de rekeninstructie na de kleine pauze, moeten ze even tot dan wachten. Is het een kort vraagje, dan help ik ze tijdens mijn GIP ronde. Dat een paar kinderen op een gegeven moment die dagtaak al hebben, werkt erg motiverend voor de rest. Dat willen ze ook wel! Ik vertel ze dat ze dat ook kunnen krijgen door: 1) zelf netjes te bewaken of ze alle basistaken afhebben (die met de sterretjes) gedurende een bepaalde periode (en ik controleer dit), 2) zich goed houden aan de afspraken tijdens zelfstandig verwerken (dus rustig doorwerken, kinderen uit je groepje eventueel helpen, fluisterend praten). Binnen de kortste keren heb je dan de hele klas zo ver. Vanaf februari heb ik de hele klas zo ver en krijgt iedereen er dagelijks eentje om zelf aan te kruisen wat hij/zij af heeft. In de dagtaak zet ik voor taken die iedereen moet maken, een sterretje. Als er geen sterretje voor staat, is het voor de snelle werkers dus kinderen die snel klaar zijn. Op een gegeven moment heb ik taal- en schrijfinstructie meteen 's ochtends en rekeninstructie na de kleine pauze. Voor de rest is het zelfstandig verwerken van taken. Kinderen helpen elkaar zachtjes terwijl ik met kleine niveaugroepjes in de instructiehoek aan het werk ben. Désirée Dagtaak grote groep [MS-Word ] Er was vraag naar week / dagtaken op het forum. Bij deze de dagtaak van groep 4 van mijn school. Kinderen die meer aan kunnen, mogen ook met het werk van de volgende dagen beginnen. Plaatjes verander ik passende bij het seizoen of thema waaraan gewerkt wordt. In de kolom "juf" komt een sticker van een smile en met pijltjes wordt dan aangegeven bij welk onderdeel instructie wordt gegeven en aan welk onderdeel de kinderen dus ook niet zelfstandig kunnen beginnen. Bij "Taak" wordt ingevuld welk werk naast spelling, schrijven, taal en rekenen ook gedaan moet worden. Zaakvakken en muziek en crea e.d. hebben we eraf gehaald om de taak overzichtelijk te houden. "taaktijd": hier kleuren de kinderen de smiles van het aantal dagdelen dat er aan de taak gewerkt kan worden. Op vrijdagmiddag zijn ze vrij, hier staat dus een kruis doorheen, er kan dan niet gewerkt worden. Dit doorstrepen gebeurt bijvoorbeeld ook wanneer er andere activiteiten zijn waardoor er niet aan de taak gewerkt kan worden. Bijvoorbeeld: maandsluiting, excursie. Beoordeling eigen werk staat in twee delen op de taak omdat ik een baan deel. Esther De dagtaak [MS-Word ] Contractwerk Contractwerk, niet zo algemeen in Nederland, maar misschien kun je er je voordeel meedoen. Lieve Contractwerk [MS-Word ] Werkplan Contractwerk [MS-Word ] Een bijdrage van Renate. Checklist zelfstandig werken [PDF ] Volgend jaar ga ik in een combinatiegroep 3/4 werken. Dit zal voor mij de eerste keer zijn. Ik heb wel al ervaring met het werken in groep 3 en in groep 4. Heeft iemand misschien nuttige tips voor mij. Of een lesrooster? Sanne stuurde het bovenstaande lesrooster. Weekoverzicht [MS-Excel ] Esther stuurde dit weektaakdocument zoals ze dit op de Meander gebruiken. Weektaakdocument [MS-Word ] Rapporteren op de computer - Ik geef les in een franstalige school (Wallonië - België), maar geef er de lessen die je in een nederlandstalige school ook geeft. Het tempo ligt alleen wat lager. (Taal, rekenen, wereldoriëntatie, muziek, ... allemaal in het Nederlands, maar op het niveau van de kinderen die per slot van rekening franstalig zijn.) Aangezien onze school pas opgericht werd, waren we min of meer genoodzaakt om een rapport op te stellen. Het rapport is een officieel document van onze school en werd daarom ook in het Frans opgesteld. (Ikzelf ben niet perfect tweetalig, mijn collega moet dus nog vanaf de maand februari de taal nakijken.) - Onze directie opteerde voor een kwalitatieve beoordeling en niet voor een kwantitatieve beoordeling. Vandaar dat je nergens op ons rapport 'punten' zal zien staan. - De doelstellingen die per twee maanden opgenomen zijn, veranderen ook iedere maand, naar aanleiding van de in de klas geziene leerstof. - Verder baseerde ik mij, voor het maken van dit rapport, op de cursus die ik vorig jaar tijdens mijn lerarenopleiding kreeg. (Ik ben pas afgestudeerd en sta dus voor het eerst voor de klas, een 1e leerjaar.) Wij werken met kruisjes die in de kolommen genoteerd worden, maar andere mogelijkheden zijn werken met kleurtjes (bijvoorbeeld: groen = gekend, rood = niet gekend, oranje = bijna gekend, blauw = perfect gekend, ...) of werken met gezichtjes. vertaling Brief naar de ouders: De evolutie en het schoolwerk vormen een gepersonnaliseerd rapport, gebaseerd op testen en op observaties. Met dit rapport trachten we een evolutie weer te geven, maar eveneens een communicatie tussen de ouders, de lln. en de lkr. tot stand te brengen. Het verslag kan enkele reacties, gevoelens, ... te weeg brengen, vandaar dat we de ouders uitnodigen om hun reacties met de lkr. te delen. Observations: globale observaties/ indruk van de lkr. over het "rapport" van de voorbije maand; reacties van de ouders, handtekening van lkr. en ouders, lln. kleuren het overeenstemmende gezichtje (welk gevoel hebben zij bij het inkijken van hun rapport). Nadien komen de doelen voor de verschillende leerstofonderdelen aan bod. Deze doelen zijn gewoon naar het Frans vertaald en vind je terug in de handleiding van je methode (bv. savoir lire, orthographe en langue maternelle omvatten de doelstellingen van o.a. kern 1 van Veilig Leren Lezen.) Tot slot: houding en attitude in de klas: bevat enkele stellingen als: is enthousiast, is gemotiveerd, beïnvloedt de groep op een positieve manier, wil steeds een oplossing vinden, is in orde met taken, is in orde met taken, werkt verzorgd, ... Een voorbeeld [MS-Word ] Sportdag Draaiboeken voor sportdagen. Draaiboek (Tessa Hoonings) [MS-Word ] Draaiboek (de Sudwester) [MS-Word ] Draaiboek 2003 [MS-Word ] Draaiboek (Annemiek) [MS-Word ] Sportdag 2004 (Monique) [MS-Word ] Een registratieboekje voor zelfstandig werken in groep 3. Peter Werkboekje [MS-Word ] Voor mijn verjaardag heb ik dit jaar een 'draaiboek' gemaakt. Vaak wordt namelijk op het forum gevraagd naar ideetjes. Het leek mij handig om een kant-en-klaar draaiboek te hebben voor een spelletjesverjaardag. Verjaardag [MS-Word ] Formulieren voor weektaken Wie heeft er voorbeelden van taakbrieven, dag of weektaken? Graag zou ik deze willen bekijken / printen en evt gaan gebruiken! (gr 3 t/m 5) Alvast bedankt!! Annemieke Voorbeeld 1 [MS-Word ] Voorbeeld 2 [MS-Word ] Voorbeeld 3 [MS-Word ] Weektaak (Michiel) [MS-Excel ] Het leefboek (een idee van de Spiegel, België) Protocol [MS-Word ] Gedragregels computer, op de Súdwester is voor leerkrachten en kinderen een protocol opgesteld voor het gebruik van email en internet. Veilig internetten met kinderen [MS-Word ] Voorbeelden van filtering. GertJan Verhage 't Fundament Internetcontract [PDF ] Zie hier een voorbeeld van een internetcontract. Dagritmekaartjes Voorbeelden van Picto's Ervaringsgericht onderwijs Het Expertisecentrum E.G.O. Nederland wisselt in samenwerking met basisscholen voorbeelddocumenten uit. Onderstaande Worddocumenten kunnen worden gebruikt en aangepast. De basisdocumenten zijn met name in samenwerking met Lambert v.d. Ven (directeur Bs. Uilenspiegel) gemaakt. Dit is de eenvoudigere versie (voor de kinderen van de eerste graad, groep 3.4) van de CLIM. handig om te gebruiken voor groepswerkjes, zo weet iedereen wat hij of zij moet doen. nadien evalueren hoe iedereen zijn taakje uitvoerde is een must. groepswerkjes verlopen een stuk rustiger en de lln dragen de verantwoordelijkheid over elkaar. Lieve Een taakkaart van Janneke. Via een vraag vanuit het forum. Taakkaart [MS-Word ] Materiaal -heb je zelf ook materiaal dat andere collega's kunnen en mogen gebruiken mail dat naar mij ik zorg dat het op onze site komt te staan. -het kan zijn dat ik materialen heb gekregen om dit op onze site te plaatsen, maar dat je vindt dat dit hier niet gepubliceerd mag worden omdat jij degene bent die het heeft gemaakt of door jou is ontworpen en geen toestemming geeft om het te publiceren. laat het me weten: ik neem verwijder dit zsm. Puzzels puzzels maken: - http://fswordfinder.sourceforge.net/ - http://www.puzzlemaker.com/ - http://www.tea.ch/en/applet_tutorial.php - http://www.asymptopia.org/index.php?topic=MathCrosswordBuilder - http://crosswords.sourceforge.net/ - http://www.crosswordtournament.com/links/ Rapporten Wij gebruiken op dit moment de volgende sjablonen, als invulrapport op de computer. Als er belangstelling voor is kan ik er wel een toelichting bijgeven. René. Rood 1 [Onbekend ] Geel 2 [Onbekend ] Blauw 3 [Onbekend ] Protocol overgang van Groep 2 naar Groep 3 Halverwege groep 2 stellen we ons de vraag of de doorgaande ontwikkeling van een kind wel gebaat is bij een overgang naar groep 3. Soms zijn kinderen in groep 2 nog zo gericht op spelen en open onderwijssituaties dat de overgang naar groep 3 te abrupt is en geen doorgaande ontwikkeling kan garanderen. Soms is er spraken van specifieke ontwikkelingsproblemen of ontwikkelingsstoornissen. Dat betekent dat we de overgangsbeslissing van groep 2 naar groep 3 zeer overwogen nemen. In groep 2 kan onderscheid gemaakt worden tussen kinderen: • Onrijpe kinderen • Kinderen met een beperkte ontwikkelingsmogelijkheid • Kinderen die op niveau zijn • Kinderen die nog geen zes jaar zijn maar verder zijn dan hun leeftijdsgenoten Bij kinderen die nog niet op niveau zijn, volgen we de procedure die hierna beschreven staat: Het signaal Het serieus nemen van een overgangsbeslissing begint bij ons in december van het groep-2 jaar. We vullen dan een kaart van het Pravoo-volgsysteem in en nemen de Cito toetsen af. Mochten er twijfels ontstaan dan worden ouders daarvan op de hoogte gesteld tijdens een huisbezoek of een gesprek op school. Als het kind bij de Cito toetsen onvoldoende scoort en op de kaart van het leerlingenvolgsysteem op de onderdelen: kring, werken, taal, motoriek, ruimtelijk structureren en zintuiglijk waarnemen in twee of meer gevallen in fase 1 scoort of in drie of meer gevallen een 2 scoort dan delen we de ouders in januari onze twijfels mee of het kind met ingang van het volgend schooljaar wel met groep 3 kan beginnen. De periode januari tot het eind van het schooljaar We geven in het gesprek met de ouders de zorgen m.b.t. de schoolloopbaan van het kind ook aan wat we gaan doen om de ontwikkeling van het kind te stimuleren en op welke wijze men daar thuis eventueel aan bij zou kunnen dragen. We geven de ouders tevens aan wanneer we de definitieve beslissing nemen over het vervolg van de schoolloopbaan van het kind. Bij jonge kinderen doen we dat zo laat mogelijk om de kans op een goede beslissing te kunnen verhogen. Gekoppeld aan die beslissing geven we ook aan hoe we het kind bij de groep 2 verlenging willen begeleiden. Daarbij kan het gaan om het kind de gelegenheid te geven zich verder te ontwikkelen, het bieden van speciale begeleiding en het bieden van b.v. leesbegeleiding aan kinderen die in de loop van het jaar toe zijn aan lezen. De beslissing Het nemen van de beslissing t.a.v. de schoolloopbaan van het kind doen we aan de hand van een aantal overwegingen, waarin het kind gewogen wordt op een aantal aspecten. Naar aanleiding hiervan wordt een verantwoorde beslissing genomen. Bij ernstige twijfel of een leerling over kan naar de volgende groep is het advies van de leerkracht, in het belang van het kind, bindend. Nazorg In oktober van het hierop volgende jaar zal gecheckt worden hoe het gaat met de kinderen waarvoor het bovenstaande is uitgevoerd. Dit gebeurt in een leerlingenbespreking. Soms zijn kinderen op alle gebieden verder dan hun leeftijdsgenoten. Vaak blijkt dit al in groep 1. De leerkracht kan dan in overleg met de ouders beslissen dat een leerling eerder met groep 2 mee gaat draaien om hem/haar de ontwikkelingskansen te geven waar het kind aan toe is. Dit wil niet zeggen dat de leerling dan ook mee gaat naar groep 3. Als een kind ook in groep 2 erg goed presteert, kan het wel eens voorkomen dat een leerling vervroegd naar groep 3 gaat. Dit zijn echter uitzonderingen! Om deze beslissing te kunnen nemen kijkt de leerkracht naar de volgende aspecten: • De werkhouding van het kind moet erg goed zijn; een kind moet langere tijd achter elkaar door kunnen blijven werken, gemotiveerd zijn om te werken en het kind moet ook uit zichzelf regelmatig kiezen voor ontwikkelingsmaterialen en moeilijke spelletjes. • Hoe is de sociale ontwikkeling van het kind; speelt het met kinderen van groep 2, voelt het zich thuis bij deze leeftijdsgroep en is de leerling ook door andere kinderen in de groep opgenomen. • Hoe staat het kind in de spelontwikkeling; is er sprake van gevorderd rollenspel, zoekt het kind ook naar extra uitdagingen in het spel, kiest het ook voor moeilijke activiteiten. • De taalontwikkeling is erg belangrijk; spreekt de leerling in goed opgebouwde zinnen, heeft het een rijke woordenschat, beheerst hij de leesvoorwaarden. • Het kind moet emotioneel stabiel zijn en zelfvertrouwen hebben. • Wat de motoriek betreft, moet een kind de fijne motoriek beheersen omdat het moet leren schrijven. • Op het gebied van de rekenontwikkeling moet een kind goed kunnen tellen, meten, wegen en logisch kunnen denken. • Het kind moet snel van begrip zijn, een goede concentratie hebben, een brede belangstelling hebben en goed gemotiveerd zijn om naar groep 3 te gaan. Over het algemeen geldt dat kinderen bij wie overwogen wordt om vroegtijdig naar groep 3 te gaan een duidelijke voorsprong moeten hebben op leeftijdsgenoten, alles goed mee kunnen doen met groep 2 en liefst nog iets beter presteren, gedurende langere tijd. Dit omdat er bij veel kinderen in de kleuterleeftijd sprake is van ontwikkelingsvoorsprongen die later weer ingelopen kunnen worden door de anderen. Er blijft sprake van uitzonderingen omdat in groep 2 veel aandacht geschonken wordt aan de brede ontwikkeling van de kinderen en in groep 3 meer aandacht is voor het cognitieve aspect. Dit is iets waar kinderen wel aan toe moeten zijn. In geval van vroegtijdig naar groep 3 gaan, beslist de leerkracht van het kind. Zij heeft de kinderen twee jaar in de groep gehad en heeft een beeld van de leerling. Als een kind een ontwikkelingsvoorsprong heeft en de leerkracht heeft beslist dat het beter is om toch in groep 2 te blijven, wordt het kind wel begeleid. Gedurende het schooljaar wordt het kind gestimuleerd om oefeningen en activiteiten te gaan doen op een moeilijker niveau dan de andere kinderen. Halverwege het schooljaar starten we een programma voor deze kinderen. Zij krijgen oefeningen en opdrachten op hun niveau. Download Netmeeting [Onbekend ] Het is een powerpoint presentatie met daarin een overzicht van alle vakken. Bedoeld voor een voorlichtingsavond voor ouders. Door Janneke Akkermans. Een goede houvast voor het geven van een informatieavond! Makkelijk zelf aan te passen. Ik vind het zelf heerlijk om een beamer te gebruiken bij de informatieavond. Ik liet tijdens de presentatie een filmpje zien over een woordje van kern 1 van Veilig Leren . Deze kan je vinden op de site van beeldbank tv: http://www.schooltv.nl/beeldbank/clip/20032502_roos03 Door Lenneke Fennema. Een taakbrief voor groep 4 . De leerkracht typt met een klein lettertype de opdracht in de tabel, waarbij deze per leerling kan differentieren. Per dag kunnen de leerlingen inkleuren wat ze al hebben gemaakt. Hiervoor worden de dagkleuren van het Daltononderwijs gebruikt. Taken die pas na instructie mogen worden gemaakt, zijn aangegeven met een *. Snelle leerlingen mogen evt. vooruitwerken en kunnen altijd aan de slag met de klaaropdrachten. De plaatjes worden aangepast bij het seizoen of bij thema's die in de les worden behandeld. Gemaakt door Cisca Oosterhuis-Prins. Elly de Bruyn maakte "zelfstandigwerkregels" die duidelijk in de klas hangen ,zodat de kinderen tijdens het zelfstandig werken precies weten, waar ze zich aan moeten houden. Irene Scholma heeft een afsprakenblad ontwikkeld. Dat blad is te gebruiken voor vier opdrachten. Het is gemakkelijk aan te passen. Sanne Kuiper ontwikkelde een handige strippenkaart voor het hoekenwerk. Een aantal kaarten die je kunt gebruiken als pictogram tijdens de uitleg (groene kaart = vragen mag), het zelfstandig werken (= rode kaart, geen vragen meer. De leerkracht werkt aan de instructietafel of maakt een hulpronde). Gele kaart 1 (alleen werken). Gele kaart maatjes (je mag werken met een maatje). Tevens nog een bordje om het w.c.gebruik te regelen. Gemaakt door Laura van der Ploeg. |